ڕەفیف ئیسلیم

 

غەززە- لەناو داروپەردووی ماڵە وێرانبووەکانی کامپی جیبالیا، دەستپێشخەرییەکی بچووکی پەروەردەیی سەریهەڵداوە، کە گەنجان و ژنانی گەنج سەرپەرشتی دەکەن و ڕەتیانکردەوە منداڵەکانی کامپەکە ببنە نێچیری نەزانی و بێبەشی. لە ژێر هەلومەرجی سەختی ئەمنی و کەمیی پێداویستییە سەرەتاییەکاندا، یەکێک لەو خانووانەی کە تاڕادەیەک وێران بوون، گۆڕدراون بۆ ناوەندێکی پەروەردەیی، مافی سروشتی منداڵان بۆ خوێندن دەگەڕێنێتەوە و هیوایان پێدەبەخشێت کە سنووری شەڕ و گەمارۆ تێدەپەڕێنێت.

 

مامۆستا فیدا وەحیدی ڕوونی کردەوە، بیرۆکەی کردنەوەی قوتابخانەکە لە کۆمەڵێک گەنج و ژنی ناوچەکەوە هاتووە کە سەیری گەورەبوونی منداڵانی کامپەکەیان دەکرد بەبێ خوێندن، بەتایبەتی دوای پەککەوتنی خوێندن لە ڕۆژەوە تا چەند مانگێک درێژ بووەوە. بە لەبەرچاوگرتنی دۆخی ناجێگیری ئەمنی، دایکان و باوکان ئامادە نەبوون منداڵەکانیان بنێرن بۆ ناوەندەکانی خوێندن کە چەند کیلۆمەترێک لە دوورن.

 

قوتابخانەیەک لەسەر داروپەرووی خانوو

ئاماژەی بەوەشکردووە، قوتابخانەکە لەسەر داروپەرووی خانوویەکی بەشەکی وێران بووە، تەنها نزیکەی ١٥٠ مەتر لە هێڵی زەردەوە دوورە، دابەشکراوە بەسەر دوو بەشدا: چادر بۆ ئاستی سەرەتایی و بینایەکی کۆنکرێتی بۆ خوێندکارانی قوتابخانەی ناوەندی، هەروەها امەزراوەیەکی پەروەردەیی تەنانەت سەرەتاییترین پێداویستییەکانیشی تێدا نەبووە وەک: مێز، پەرتووک، تەنانەت پێنووس و دەفتەریش.

 

ڕوونیشیکردەوە، خوێندکاران لەناو داروپەردوودا بەدوای بەردی گونجاودا دەگەڕێن بۆ ئەوەی وەک جیگرەوەیەک بۆ مێزەکان بەکاریبهێنن، هەروەها لەسەر زەوی دادەنیشن، ئەمەش کێشەی تەندروستییان بۆ دروستدەکات، بەتایبەتی لەگەڵ درێژبوونەوەی کاتەکانی خوێندن، بەڵام دووپاتی دەکاتەوە کە ئیرادەیان وایان لێدەکات واز لە خوێندن نەهێنن، هەموو کەسێک لێرە بە کەمترین سەرچاوە کارەکانی بەڕێوەدەبات بۆ بەدەستهێنانی کارامەیی سەرەتایی لە خوێندنەوە و نووسین بە هەردوو زمانی عەرەبی و ئینگلیزی و ئەنجامدانی ئۆپەراسیۆنی ژمێریاری.

 

ئاماژەی بەوەشکرد، ئەوە کێشەیەکی گەورەیە بۆ منداڵێک کە بگاتە تەمەنی ١٢ ساڵی بەبێ ئەوەی بزانێت چۆن بخوێنێتەوە و بنووسێت و ژمێریاری بکات، ئەمە قەیرانی تاکەکەسی نییە، بەڵکو بەرپرسیارێتییەکی پێکەوەییە، دەبێت هەمووان بەشداری بکەن لە چارەسەرکردنیدا، ئەوە خەتای ئەم منداڵانە نییە کە خەڵکی کامپی پەنابەرانی جیبالیا، ڕەتیدەکەنەوە ملکەچی سیاسەتەکانی داگیرکارییەکە بن، بە ئامانجی چۆڵکردنی زەوییەکەیان بۆ دامەزراندنی ئەو شوێنە نیشتەجێبوونانەی کە خوێندن ڕەتدەکەنەوە، تەنانەت منداڵانی بچووکیش ئەم ئایدۆلۆژیایە لە باوەش دەگرن و ڕەتیدەکەنەوە ئاوارە ببن بۆ شار یان باشوور.

 

ڕەتی ناکاتەوە کە کاریگەری دۆخی ئەمنی لەسەر سەرنجدانی خوێندکاران هەبێت، دەنگی تۆپباران و جوڵەی ئۆتۆمبێلە سەربازییەکان ڕۆژی دواتر سەرقاڵیان دەکات و سەرنجیان بۆ وەرگرتنی زانیارییەکان قورس دەکات، بۆیە قوتابخانە ئارەزووی بەرزکردنەوەی چالاکییەکانی دەرەوەی بابەت و ڕێکخستنی کۆبوونەوەی پشتیوانی دەروونی تاکەکەسی و گروپی بۆ خوێندکاران دەکات.

 

ڕوونیشیکردەوە، هەموو ئەو مامۆستایانەی بەشدارن لە پاڵپشتیکردنی دەستپێشخەری پەروەردەییەکە، چیرۆکی ئازاربەخشی لەدەستدانیان هەیە، دامەزرێنەرەکە هەموو خێزانەکەی لەدەستدا، هاوژینەکەی، پێش مردنی، ئامۆژگاری کرد کە واز لە خوێندنی منداڵەکان نەهێنێت. هەربۆیە ناوەندی پەروەردەیی لە یادی ئەودا دامەزراند، ١٧ مامۆستا "پێنج لە پیاو و١٢ژن" بەبێ موچە و پاداشت لە قوتابخانەکەدا کاردەکەن، بە هیوای کۆتایی هاتنی قەیرانەکە و گەڕانەوەی قوتابخانەکان بۆ کارەکانی ئاسایی.

 

مامۆستا فیدا وەحیدی داوا لە سەرجەم دامەزراوە پەیوەندیدارەکان دەکات بە دابینکردنی مێز و پەرتووکی پێویست بۆ پاڵپشتی ناوەندەکانی خوێندن لە غەززە، هەروەها منداڵەکان زۆر بچووکن و ناتوانن ئەو مەودایە کە ٣ کیلۆمەترە ببڕن بۆ نزیکترین ناوەندی پەروەردەیی، بەهۆی ئەوەی کە گواستنەوەی ئۆتۆمبێلیان لەبەردەستدا نییە، تاکە چارەسەر ئەوەیە کە بوژاندنەوە بۆ ئەو سەنتەرانە بکرێت بۆ بەرپەرچدانەوەی سیاسەتی نەزانیی بە ئەنقەست.

 

لە نێوان خۆشەویستی خاک و نەبوونی قوتابخانەکان

ڕەغد موقەیەد، خوێندکار لە قۆناغی ئامادەییەوە وتی: لەو کاتەوەی پەیوەندی بە ناوەندی پەروەردەییەوە کردووە، تێبینی باشتربوونی بەرچاوی کردووە لە توانای زمانی ئینگلیزی و توانای چارەسەرکردنی هاوکێشە بیرکارییەکان، ئەمەش وایکردووە لە ماوەی ساڵێکدا بچێتە قۆناغی ناوەندی، بەڵام نیگەرانی خۆی لە نەبوونی قوتابخانەی ناوەندی لە نزیکەوە دەربڕی.

 

ڕوونی دەکاتەوە، کە لەو ڕۆژانە دەترسێت کە دۆخی سەر زەوی تێکدەچێت و ناتوانێت بچێتە قوتابخانە، چونکە بەڕێوبەرایەتی هەموو مەرجەکانی پێویستیان بۆ دابین دەکات بۆ پێشکەشکردنی خزمەتگوزاری پشتگیری پەروەردەیی و کات بەسەربردن و دەروونی گونجاو. هەروەها قوتابخانە پێویستی بە مێز و ئامراز هەیە بۆ ئاسانکاری فێربوون بۆ ئەوەی منداڵانی کچی زیاتر بتوانن دەستیان بە مافی خوێندن بگات، قوتابخانە پێویستی بە جیاکردنەوەی ئاستی پۆلە جیاوازەکان هەیە، بەو پێیەی لە ئێستادا چەندین ئاستی پۆل هەیە کە دەوترێتەوە.

 

فاتمە سالم وتی: قوتابخانەکە چوار بابەتی بنەڕەتی لە ڕێگەی مامۆستای پسپۆڕەوە دابین دەکات، هەروەها یارمەتی خوێندکارەکان دەدات بۆ پەرەپێدانی تواناکانیان لە خوێندنەوە و نووسینی هۆنراوەدا، پێناسەی ئەوە دەکات کە دەترسێت لە ژیان لەو ناوچە جوگرافییەدا، بەڵام وڵاتەکەی خۆشدەوێت و بیر لە بەجێهێشتنی ناکاتەوە، تەنانەت ئەگەر دەرفەتی خوێندنی باشتریشی لەبەردەستدا بێت لە شوێنێکی تر.