ڕۆنیدا حاجی 

 

حەسەکە-گەڕەکی شێخ مەقسود و ئەشرەفیەی شاری حەلەب لە ساڵانی ٢٠١٣-٢٠١٤ لەلایەن داعشەوە هێرشیان کرایە سەر. هەردوو گەڕەکەکە کە بە بەرخۆدانی گەل هێرشەکانی داعش تێکشێندرا، لە ساڵی ٢٠١٦ەوە ڕووبەڕووی بەرخۆدانی ڕژێمی بەشار ئەسەد بوونەتەوە، زیاتر لە ساڵێکە سیاسەتی گەمارۆ کە لەلایەن هەتەشەو گروپە چەکدارەکانی سەر بە دەوڵەتی تورکیا جێبەجێ دەکرێن، جارێکی دیکە گەڕەکەکەیان لە پێداویستییە سەرەتاییەکان بێبەش کردووە و جێیان هێشتووە ڕووبەڕووی برسێتی و نائەمنی دەبێتەوە.

 

لە ٢٥ی ئەیلوولەوە  گەمارۆیەکی قورس بەسەر هەردوو گەڕەکی شێخ مەقسود و ئەشرەفییە دراوە. چەتەکانی هەەتشە کە سەر بە وەزارەتی بەرگری سووریان، ڕێگری دەکەن لە هاتنە ناوەوەی سووتەمەنی و پێداویستییە سەرەتاییەکان بۆ ئەو دوو گەڕەکە.

 

جگە لەوەش جیهادییەکانی هەەتشە هێرش دەکەنە سەر هەردوو گەڕەکەکە و فڕۆکەی بێفڕۆکەوانەکانیان بەسەر گەڕەکەکاندا دەفڕێنن. هەروەها ئەمە پێشێلکردنی ڕێککەوتننامەی ١ی نیسانە کە لە نێوان ئەنجومەنی گشتیی گەڕەکەکانی شێخمقسود-ئەشرەفییە و نوێنەرانی جیهادییەکانی هەتەشە واژۆ کراوە، ژیان حسێن، ئەندامی کۆردیناسیۆنی کۆنگرەی ستاری ڕۆژئاوا ئەم هەڵسەنگاندنەی خوارەوەی بۆ ئاژانسەکەمان کرد.

 

"سیاسەتی برسێتی و گەمارۆدان لە سووریا بەردەوامە"

ژیان حسێن جەختی لەوە کردەوە کە دوای ڕووخانی ڕژێمی بەعس هیوای ئەوە هەبوو کە خەڵک لە سیاسەتی برسیکردن و گەمارۆ ڕزگاری ببن و وتی: گەڕەکەکانی شێخ مقسوود و ئەشرەفییە لەم قۆناغەدا بە تایبەت لە ساڵی ٢٠٢٥ لە دوای ڕووخانی ڕژێمی بەعس بەرخۆدانێکی مێژوویی نیشان دەدەن. ئومێد ئەوە بوو کە هەردوو گەڕەک بە ئازادی بژین و کۆتایی بە سیاسەتی برسێتی و گەمارۆ بێنن. هیوای هەموو سوورییەکان بۆ چارەسەر و ئاسایش و سەقامگیری بوو. بەداخەوە هیواکانی گەلی سووریا بەدی نەهات.

 

‘ژنان پشتگیری هێزەکانی ئاسایشی ناوخۆ دەکەن لە بەرخۆدان"

ژیانسەرنجی بۆ ڕۆڵی ژنان ڕاکێشا لە پاراستنی گەڕەک و ماڵەکانیان و جەختی لەوە کردەوە کە هێرش و گەمارۆدانی شێخ مەقسود پێشێلکردنی ڕێککەوتنی ١ی نیسانەو وتی: لە ١ی نیسان ڕێککەوتنێک بە ئامانجی ژیان لە سەلامەتی و ئاسایشدا واژۆ کرا، دەبینین دوای ئەم ڕێککەوتنە هێرشە دڕندەکان و سیاسەتەکانی برسێتی توندتر بوون لەسەر هەردووکیان گەڕەکەکان هەرچەند دوو گەڕەکێکی بچووکن، بەڵام بوونی خەڵک و بەرەنگارییەکی مێژوویی هەیە، بەتایبەتی بەرخۆدانی ژنان، بەهۆی نەبوونی هەموو سەرچاوەیەکی پێویست پێداگری دەکەن لەسەر پاراستنی ماڵ و خاکەکانیان و بە ئیرادەیەکی زۆرەوە پاڵپشتی هێزەکانی ئاسایشی ناوخۆ دەکەن.

 

"سیاسەتی برسێتی ناتوانێت ئیرادەی دانیشتوانی گەڕەکەکانی شێخ مەقسود و ئەشرەفیە بشکێنێت"

ژیان حسێن ڕایگەیاند، سیاسەتی برسێتی و گەمارۆدان سووریا بەرەو شەڕ دەبات، ئەوان نایانەوێت سووریا بەرەو ئاشتی و دیموکراسی هەنگاو بنێت و وتی: سیاسەتی برسیکردن و گەمارۆدان سیاسەتی دەوڵەتە کۆلۆنیالیست و پاوانخوازەکانە، ئامانجی شکاندنی ئیرادەی گەلە، بەڵام دانیشتووانی هەردوو گەڕەکەکە چەند ساڵێک لەمەوبەر ئەم قۆناغەیان تێپەڕاندووە و دژی هەمووان خەباتیان کردووە بەربەستەکان، دەبێت بێدەنگی نێودەوڵەتی لەسەر ئەم پێشێلکاریانە و سیاسەتەکانی برسێتی بشکێنرێت، منداڵ و ژنانیش هەن کە بەدەست کەمی دەرفەتەوە دەناڵێنن و ژیانیان لە مەترسیدایە، ئامانج لەم هێرشانە پاڵنانی سووریایە بەرەو شەڕ و ناسەقامگیری و نائەمنی. چونکە گەلی سووریا بە دیالۆگ چارەسەری دەوێت. ئێستا کاتی بونیادنانی سووریایەکی فرەلایەن و لامەرکەزییە. بۆیە هێرشەکان بەردەوامن بۆ ئەوەی قەیرانی سووریا چارەسەر نەکرێت.

 

"سەدەی ٢١ سەدەی ئازادی و ئاشتی و دیموکراتیکە"

ژیان حسێن ستایشی هەڵوێستی گەل و ئەو هەڵوێستەی کرد کە دەیگرنەبەر، پشتیوانی لێکردن و لە کۆتایی قسەکانیدا وتی: ژنانی شێخ مەقسود و ئەشرەفیە هەمیشە خەبات بۆ ژیانێکی کەرامەت و ئازادی دەکەن. نموونەی ئەو ژنانەن کە تێدەکۆشن ماڵ و گەڕەکەکانیان دەپارێزن. لەم سەدەی بیست و یەکەمدا جێبەجێکردنی سیاسەتی برسیکردن لە دژی مرۆڤەکان قبوڵ ناکرێت. ئەم سیاسەتە تاوانێکە دژی مرۆڤایەتی. لەم زستانە سەختەدا ئەم گەمارۆیە تاوانێکی گەورەترە.