REFÎF ISLÎM

Xeza — Beşdarên pêşangehê li hev kirin ku huner bûye yekane rêya vegotina çîroka windahî, koçberî û wêrankirina ku ew dijîn. Di heman demê de, huner di nav vê hemû dijwariyê de cîhek pêşkêşî lêgerîna bedewî û berxwedanê dike.

Desthilata Pêşveçûna Filistînê duh, pêşangehek hunerî bi navê "Strip Art" li dar xist. Pêşangehê gelek berhemên ku rewşa heyî ji perspektîfa hunermendên bajarê ku ji karesatê bandor bûye vedibêjin, anîn cem hev. Ev çalakî wekî beşek ji projeyek ji bo xurtkirina berxwedana çandî û bikaranîna mafê azadiya hunerî li Zivala Xezayê hate lidarxistin û bi pêşangehek paralel re ku di 9-10’ê Hezîranê de li Spanyayê dest pê kir, pêk hat.

‘Xebat di pênc mehan de pêk hat’

Faten en-Naamî ku koordînatora projeyê ya li Ajansa Pêşveçûnê ya Filistînê ye, diyar kir ku fikra pêşangehê ji pêwîstiya hunermendan derketiye holê ku tiştên li Xezayê diqewimin ji perspektîfên xwe vebêjin. Hunermend li du koman hatin dabeşkirin: tîmek profesyonel ji 6 kesan û komeke amator ji deh kesan pêk hat. Xebat di pênc mehan de çêbû ku bi serdema birçîbûna li Xezayê re hevdem bû.

Faten tekez kir ku proje di bin dirûşmeya xurtkirina berxwedana çandî û piştgiriya azadiya hunerî de hatiye lidarxistin. Wê diyar kir ku tevî hemû zehmetiyan jî, hunermendan berdewam kirine bi afirandinê, berhemên wan bi beşdarbûna pêşangehên navneteweyî gihîştine cîhanê û êşên ku mirovên asayî dijîn nîşan didin.

Tevî êşê, di hin berheman de rengên ku bextewarî û hestên cûrbecûr ên mirovan nîşan didin jî hebûn; lê belê, piraniya wan mijarên koçberî, mirin û kêmbûna çavkaniyan digirtin dest. Wekî din, ji ber ku veguhestina hunermend û berhemên wan ji Xezayê ne gengaz bû, wêneyên van berheman dê di pêşangeha li Îspanyayê de bên nîşandan.

Sembola windahiyan

Hunermend Meryem Salah diyar kir ku sedema beşdarbûna wê di projeyê de, parvekirina ezmûna xwe ya derbirîna êşa ku wê di sê salên dawî de jiyaye ye. Wê ragihand ku xebata wê ya bi navê "The Battery is Die, Ji kerema xwe Şarj Bike" sembola windabûnê ye, çi windakirina çavkaniyan be çi jî windakirina mirovan. Windakirina biraziyê wê îlhama vê berhemê bû.

Bêparkirina mafên bingehîn ên mirovan

Wê tekez kir ku tazîbûna di xebata wê de ne provokatîf bû, lê belê bêparkirina mafên bingehîn ên mirovan nîşan dida. Meryem anî ziman ku ew nêzîkatiyek pêşkêş dike ku pirsî ka çawa jiyan bêwate dibe dema ku mafên mirovan têne hilweşandin. Wê her wiha got ku ev qada wê ya ji bo îfadeya azad e û îstismara laşî û zayendî ya ku girtiyên Filistînî dikşînin wekî mînak nîşan da.

Meryem da zanîn ku ew ji rexneyên civakî natirse ji ber ku rastî pir dijwartir bû. Wê behsa wê yekê kir ku di dema pêvajoya afirîneriyê de zehmetiyên girîng ên psîkolojîk kişandiye û nebûna pêdiviyên bingehîn ên wekî av û gazê bandorek mezin li ser kiriye.

‘Reqsa li ser kavilan’

Hunermend Ebîr Cîbrîl hem wekî hunermendeke profesyonel û hem jî wekî mamosteyeke amatoran beşdarî projeyê bû. Wê 9 berhem bi sernavê "Reqs li ser Kavilan" çêkirin. Li Xezayê bi wêneyên xwe yên reqasvanên baleyê tê nasîn. Wê li vir çîrokeke cuda bipêş xist: balerîna ku bi gelemperî azad û xweşik e, li Xezayê di nav têlên dirandî û bombeyan de li ser kavilan direqise.

Ebîr got ku wê ji kesên derdora xwe piştgirî wergirtiye û xebatên wê bala xelkê kişandiye ser xwe. Wê diyar kir ku wê pirsgirêkên jinan bi rêya fîgurê balerînekê nîşan daye û nebaşiyê bi awayekî estetîkî pêşkêş kiriye. Lê belê, wê behs kir ku ew bi materyal û veguhestinê re rastî zehmetiyan hatiye û carinan jî neçar maye ku bi erebeya kerê rêwîtiyê bike.

‘Bamiyên Xewnekê’

Hunermend Vefa el-Kahlut bi sê berheman beşdarî pêşangehê bû. Di berhema xwe ya bi navê “Bamiyên Xewnekê” de li şûna perwerde û lîstikê, bi rêya keçeke ku di destên xwe de bû, behsa têkoşîna jiyanê ya zarokan kir.

Di xebateke din de zarokek hewl dide kulîlkek ku ji nav xirbeyan derketiye cihekî din biçîne. Di xebata bi sernavê "Sibê duh xerabtir dike" de keçek di neynikê de xwe wek doktor dihesibîne û tevî şert û mercên dijwar jî hewl dide perwerdeya xwe bidomîne.

‘Ji ber êrîşan xeyalên wê winda bûne’

Vefa ragihand ku ji ber êrîşan xeyalên wê winda bûne, lê hê jî bi hêvî ye. Wê diyar kir ku pêşandana berhemên wê li Îspanyayê hem kêfxweşî û hem jî xemgînî çêdike. Vefa el-Kahlut got ku di berhemên xwe de, tevî hemû wêrankirinê, ew li bedewiyê di hûrguliyên piçûk de digere. Di tabloya xwe ya bazarek giştî de, wê mijarên nasname û bîra civakî nîqaş kir. Di berhemeke din de, wê mijarên têkiliyên malbatî û evînê lêkolîn kir. Wê koçberî wekî vegera mirovan bo malên xwe nîşan da, hema hema wekî vegera bo bihuştê nîşan da.

Suzan Anbar ya ku beşdarî pêşengehê bûye got ku ew hatiye pêşangehê da ku piştgiriyê bide hevalên xwe yên hunermend û tiştekî cuda bibîne. Wê da zanîn ku li şûna ku her tim bombebaran û wêrankirinê bibîne, dixwaze reng û hunerê biceribîne. Wê tekez kir ku hunermendên Filistînî, tevî hemû zehmetiyan, xwedî wê lûksa ku dev ji wênesaziyê berdin nînin, ji ber ku ew tekane rêya wan a îfadeyê ye.