زنان روژاوا چگونه یوگا را به کودکان و زنان آموزش میدهند؟
آلاء عبدالفتاح پس از سالها آموزش و تحصیل یوگا در هند و هلند، به زادگاهش بازگشته و تلاش میکند این دانش را از طریق داستان و بازی به زنان و کودکان آموزش دهد.
سورگل شیخو
عامود- در سالهای اخیر، ورزش یوگا وارد مناطق روژاوای کوردستان شده است؛ ورزشی که در کنار علاقه زنان به یادگیری آن، هنوز با موانعی از سوی برخی آداب و سنتهای اجتماعی روبهروست. با وجود این موانع، زنانی هستند که این محدودیتها را شکستهاند و به یادگیری یوگا روی آوردهاند.
یوگا
یوگا بیش از پنج هزار سال پیش در شمال شبهقاره هند، بهویژه در منطقه دره سند که امروزه بخشهایی از هند و پاکستان را دربرمیگیرد، شکل گرفت. هدف یوگا ایجاد تعادل میان بدن، ذهن و تنفس است. از این رو، یوگا تنها به حرکات بدنی محدود نمیشود و تکنیکهای آرامسازی، تمرکز و مدیتیشن را نیز دربرمیگیرد.
زنان روژاوای کوردستان از گذشته در پیشبرد و توسعه منطقه خود نقش داشتهاند. آنان دانشهای جدید را در دانشگاههای جهان و خاورمیانه میآموزند و به شهرهای خود میآورند و سپس این دانشها را به کودکان و زنان آموزش میدهند.
آغاز سفر و ورود به دنیای یوگا از ۱۸ سال پیش
«آلاء عبدالفتاح» اهل عامود روژاوای کوردستان است و از سال ۲۰۰۸ یوگا کار میکند. او و همسرش «گرناس» در دانشگاه آئوم در شهر ریشیکش، که از مراکز شناختهشده جهانی یوگا است، تحصیل کرده و فارغالتحصیل شدهاند. آلاء پس از تخصص در زمینه یوگای کودکان، یک سال نیز در آکادمی یوگای کودکان در هلند تحصیل کرد.
آلاء با یک داستان به روژاوا بازگشت
آلاء از سال ۲۰۲۰ به روژاوای کوردستان بازگشته و داستانی با عنوان «سفر زِن و زِنا» را با خود به این منطقه آورده است. داستان او درباره دختری به نام «سورگل» است که پس از دوری از دوستش که در کشوری دیگر زندگی میکند، با کمک آوازها و یوگا تلاش میکند بر احساس تنگی و دلتنگی غلبه کند و دوباره به آرامش برسد.
این داستان، قصهای نیست که مادربزرگها در شبهای تاریک برای کودکان تعریف کنند؛ بلکه برنامهای آموزشی برای آشنا کردن کودکان با یوگاست.
اکنون شش سال است که آلاء و همسرش گرناس با حمایت مرکز فرهنگی «کولتوروان» در عامودا، به کودکان و زنان یوگا آموزش میدهند.
تحصیل در هند و بازگشت به روژاوای کوردستان
آلاء میگوید یوگا دانشی بسیار قدیمی است که تنها بدن را به حرکت درنمیآورد، بلکه بر روح و ذهن انسان نیز تأثیر میگذارد. او میگوید: «یوگا به انسان کمک میکند با خودش باشد، در زندگی حضور داشته باشد و همیشه به خودش بازگردد. ما در هند دانش یوگا را آموختیم و میخواستیم به منطقه خود برگردیم و کودکان شهرمان را نیز با آن آشنا کنیم؛ تا بتوانند در دورهای که منطقه ما دشواریهای زیادی را تجربه کرده است، با آرامش بیشتری زندگی کنند.»
زنده شدن دانشی کهن در منطقه
آلاء با اشاره به اینکه یوگا در خاورمیانه ورزشی نسبتاً جدید محسوب میشود، میگوید:«در اروپا نیز این دانش بهتازگی شناخته شده است. مردم هند بیشتر آن را در زندگی روزمره خود به کار میگیرند. اما اینجا کودکان به آن علاقه دارند، چون ما از طریق بازی و داستان با آنها ارتباط برقرار میکنیم.»
بازگشت به کوردستان با کتاب داستان کودکان برای آموزش یوگا
آلاء درباره تولید داستانهای کودکانه برای آموزش یوگا نیز توضیح میدهد :«ما داستانهایی متناسب با فرهنگ مردم خود خلق کردهایم. این داستانها برای آموزش به کودکان نوشته شدهاند و در آنها از آوازها استفاده میکنیم تا کودکان حرکات یوگا را یاد بگیرند. داستان من درباره دو کودک است که از کشور خود خارج میشوند، یوگا میآموزند، در هر کشوری چیز تازهای یاد میگیرند و در پایان با آموختههای جدیدی که در کیف خود دارند، به شهرشان بازمیگردند.»
خبر خوش برای کودکان: «سفرهای زِن و زِنا»
آلاء درباره هدف خود از این پروژه میگوید: «داستان من با عنوان «سفر زِن و زِنا»، نگاهی است به اینکه چگونه میتوانیم داستانهای خود را به سراسر جهان برسانیم. کتاب ما در یک انتشاراتی در مصر منتشر شده و در نمایشگاه کتاب شارجه نیز ارائه شده است. اکنون ترجمه داستانهایمان به زبان کوردی را نیز آغاز کردهایم.»
نخستین گروه «ستارههای یوگای روژاوا»
آلاء میگوید مرکز فرهنگی کولتوروان تاکنون به ۱۲۵ کودک یوگا آموزش داده است و ادامه میدهد :«برخی کودکان هستند که شش سال است بدون وقفه یوگا تمرین میکنند. ما ۱۰ کودک بسیار مستعد را شناسایی کردهایم که شایسته عنوان «ستارههای یوگای روژاوا» هستند و برای آنها کارتهایی تهیه کردهایم تا بتوانند در کشورهای حوزه خلیج و دیگر کشورها نیز یوگا آموزش دهند. این نخستین برنامهای است که به زبان خودمان طراحی شده و ترجمهشده نیست.»
سه سال آموزش یوگا به زنان
آلاء میگوید دانشی را که آموخته است در خدمت زنان و کودکان منطقه خود قرار داده است: «بسیاری از زنان در ابتدا نمیدانستند یوگا چیست، اما پس از اینکه در کلاسها شرکت کردند و آموزش دیدند، به آن علاقهمند شدند. به همین دلیل سه سال است که به زنان یوگا آموزش میدهم و تلاش میکنیم مربیانی نیز تربیت کنیم تا این دانش در جامعه ما گسترش پیدا کند.»
آلاء تأکید میکند که در کلاسهای یوگا، حرکات بدن، تنفس منظم و تمرکز ذهنی در کنار یکدیگر قرار میگیرند تا استرس کاهش پیدا کند. به گفته او، یوگا ابزارهایی ساده اما مؤثر برای مدیریت استرس، بهبود خواب و تقویت تابآوری عاطفی فراهم میکند.
یوگا رقابت نیست
آلاء میگوید آنچه یوگا را از دیگر ورزشها متمایز میکند، رقابتی نبودن آن است:«ما به کودکان یاد نمیدهیم که از دیگران بهتر باشند؛ به آنها یاد میدهیم که منحصربهفرد هستند. تا آنجا که من میدانم، در یوگا رقابتی وجود ندارد، زیرا یوگا به انسان کمک میکند متناسب با زندگی خودش قدم بردارد و خودش را دوست داشته باشد.»
آلاء در پایان میگوید: «نفس انسان بزرگترین سلاحی است که در اختیار او قرار دارد، اما متأسفانه بسیاری از مردم این واقعیت را نمیدانند و نمیدانند چگونه از آن استفاده کنند.»