رابعه خریص

الجزایر- وقتی فوزیه نحاوه پا به رینگ بوکس و کیک‌بوکسینگ گذاشت، انتخابش فقط ورزشی نبود. او جامعه را به چالش کشید و می‌خواست نشان دهد که زن می‌تواند قوی، منضبط و اهل رقابت باشد، بی‌آنکه زنانگی یا ارزشش را از دست بدهد.

فوزیه از سال ۱۹۹۴ در ورزش‌های رزمی است و راهی که در این سال‌ها پیموده، هیچ‌گاه هموار نبوده است. او در این مسیر از ورزشکار به داور ملی و مربی بدل شد. امروز نایب‌رئیس هیئت فول‌کنتاکت، موی‌تای و رشته‌های وابسته‌ی سطیف است و کمیته‌ی داوران این هیئت را هم اداره می‌کند.

 

وقتی نگاه سنتی به سکوی پرش بدل می‌شود

سطیف زادگاه فوزیه نحاوه است و او نخستین قدم‌های ورزشی‌اش را با دشواری در همین شهر برداشت. او از همان ابتدا با نگاهی سنتی روبه‌رو شد که ورزش‌های رزمی را کار زنان نمی‌دانست. کسانی هم بودند که می‌گفتند او دوام نمی‌آورد. فوزیه نحاوه می‌گوید: «هیچ‌وقت این‌ها را مانع ندیدم و از آن‌ها انگیزه‌ای بزرگ‌تر ساختم. ایمان داشتم که بهترین پاسخ به هر تردیدی، کار و پشتکار است.»

برای فوزیه، هنرهای رزمی فقط فن و ضربه و مسابقه نبود. این ورزش برای او مکتبی بود که در آن خودش را از نو کشف کرد و فلسفه‌ی زندگی‌اش شکل گرفت. او توضیح می‌دهد: «هنرهای رزمی به من یاد داد که قدرت واقعی در ضربه نیست، در مهار خود است. صبر، انضباط، احترام به دیگران و تصمیم‌گیری به‌موقع را از همین ورزش آموختم.»

فوزیه نحاوه می‌افزاید: «فهمیدم که برنده شدن همیشه به معنای اول شدن نیست. باخت هم پایان راه نیست، بلکه فرصتی است تا ضعف‌هایت را بشناسی و برطرفشان کنی.»

فوزیه نحاوه امروز می‌کوشد همین ارزش‌ها را به دخترانش و نسل تازه‌ی ورزشکاران زن منتقل کند. به باور او، ورزش را نباید فقط با شمار مدال‌ها سنجید. آنچه اهمیت دارد، اثری است که بر شخصیت ورزشکار می‌گذارد.

از سال ۲۰۲۲ نام فوزیه نحاوه با لقب «قهرمان‌ساز» گره خورده است. این لقب از سر اتفاق به او نرسید و ثمره‌ی سال‌ها مربیگری و تلاش است.

او شیوه‌ی کارش را چنین شرح می‌دهد: «در هر ورزشکار دنبال نقطه‌ی قوتش می‌گردم و قدم‌به‌قدم تقویتش می‌کنم. مطمئنم که هر کس با سرعت خودش پیش می‌رود. مهم‌ترین کار من به‌عنوان مربی این است که استعدادهای پنهان هر شاگرد را پیدا کنم و کمکش کنم آن‌ها را شکوفا کند.»

 

همه‌ی خانواده پا جای پای مادر گذاشتند

تأثیر فوزیه نحاوه به خانه‌اش هم رسید و ورزش بخش مهمی از زندگی خانواده‌اش شد. او با افتخار از فرزندانش حرف می‌زند: «سه فرزند دارم، هم پسر و هم دختر. پسر بزرگم اسحاق راه مرا ادامه داده و مربی کیک‌بوکسینگ شده است. دخترانم هم در همین رشته فعال‌اند و کمربند آبی گرفته‌اند.»

داستان خانواده‌ی فوزیه نحاوه روی دیگری از کارنامه‌ی او را نشان می‌دهد. او ورزش را در خانه‌اش از یک فعالیت ساده فراتر برده و به فرهنگی خانوادگی رسانده که بر انضباط، اعتمادبه‌نفس و تلاش پیوسته استوار است.

هرچند فوزیه توانست کلیشه‌ها را در رینگ بشکند، اما نبردش در دنیای داوری سخت‌تر بود. او می‌پذیرد که ورزش‌های رزمی زنان در الجزایر گام‌های بزرگی برداشته است. دختران امروز با قدرت، اعتمادبه‌نفس و بلندپروازی بیشتری در مسابقه‌ها حاضر می‌شوند. با این همه، نحاوه تأکید می‌کند که رسیدن به این نقطه «بی‌دردسر نبوده است».

فوزیه از تجربه‌ی خودش می‌گوید: «در شهرم تنها زنی بودم که این ورزش را دنبال می‌کرد. برای همین بعضی‌ها با تحقیر و بدگمانی نگاهم می‌کردند. گرفتن مدرک داوری استانی هم برایم با سختی‌ها و مانع‌های زیادی همراه بود.»

او آن روزها را چنین به یاد می‌آورد: «در شهر خودم هیچ حمایتی ندیدم و جز کارشکنی و سنگ‌اندازی چیزی نصیبم نشد. با این حال کوتاه نیامدم و تصمیم گرفتم به سکیکده بروم. بیش از یک سال آنجا دوره‌ی داوری دیدم و مدرک داوری استانی را گرفتم.» فوزیه نحاوه این مدرک را پایان کار ندانست، بلکه آن را نقطه‌ی شروعی تازه شمرد. او آموزش دید و در مسابقه‌ها قضاوت کرد تا سرانجام به درجه‌ی داوری ملی رسید.

 

دفاع شخصی برای محافظت از زن است، نه برای خشونت

آموزش دفاع شخصی به دختران یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های نحاوه است. او باور دارد توانمند کردن زنان فقط به تحصیل و کار خلاصه نمی‌شود و زن باید بتواند از خودش هم محافظت کند. فوزیه درباره‌ی انگیزه‌اش می‌گوید: «این فکر فقط از یک اتفاق در ذهنم شکل نگرفت. بارها ترس زنان و دختران را می‌دیدم و درد دلشان را می‌شنیدم. آن‌ها نگران موقعیت‌هایی بودند که ممکن بود گرفتارش شوند.»

او تأکید می‌کند که دفاع شخصی زن را به سمت خشونت نمی‌برد. به گفته‌ی او، نتیجه کاملاً برعکس است. زن با این آموزش اعتمادبه‌نفس و آگاهی پیدا می‌کند، موقعیت را بهتر می‌سنجد و زیر فشار هم می‌داند چه کند.

شاید یکی از بزرگ‌ترین تحول‌هایی که نحاوه در این سال‌ها دیده، نگاه تازه‌ی خانواده‌های الجزایری به حضور دخترانشان در ورزش‌های رزمی باشد.

فوزیه نحاوه در پایان گفت‌وگو می‌گوید که بسیاری از پدرها و مادرها امروز بیش از گذشته با این موضوع کنار آمده‌اند. او یک دلیل این تغییر را موفقیت‌هایی می‌داند که ورزشکاران زن به دست آورده‌اند. دلیل دیگر به باور او این است که خانواده‌ها فهمیده‌اند ورزش‌های رزمی لزوماً به معنای خشونت نیست. او می‌افزاید: «امروز بسیاری از والدین روی دیگر و مثبت این ورزش را هم می‌بینند. به‌ویژه می‌دانند که ورزش رزمی بچه‌ها را از کجروی دور نگه می‌دارد.»