نجوى راهم

الجزایر- شرکت‌کنندگان در این نمایشگاه بر اهمیت مستندسازی میراث الجزایر با رویکردی هنری و نقاشی معاصر تأکید کردند و نقش هنر را در حفظ حافظه فرهنگی، برجسته‌سازی تنوع لباس‌ها و آداب و رسوم، و تقویت گفت‌وگوی هنری میان شرق و غرب جهان عرب از طریق یک نگاه مشترک مورد توجه قرار دادند.

نمایشگاه نقاشی مشترک «میراث من، هویت من» در کاخ رؤسای دریا «حصن ۲۳» در پایتخت الجزایر تا ۲۷ ژوئن ادامه دارد. این نمایشگاه حاصل همکاری هنرمند الجزایری سعیده بوسکین و هنرمند سوری عالیه عدای است. این نمایشگاه تجربه‌ای هنری ارائه می‌دهد که غنای میراث الجزایر و تنوع فرهنگی و تمدنی آن را از طریق آثاری که لباس‌های سنتی، آداب و رسوم و میراث مردمی مناطق مختلف را بازآفرینی می‌کنند، به نمایش می‌گذارد. همچنین در این آثار، نگاهی نقاشانه ارائه می‌شود که اصالت و خلاقیت را با استفاده از تکنیک‌های معاصر و عناصر واقعی میراثی درون تابلوها ترکیب می‌کند.

نمایشگاه «میراث من، هویت من» نتیجه همکاری هنری میان سعیده بوسکین و عالیه عداي در قالب پروژه «دوگانگی رنگ» است؛ پروژه‌ای که هدف آن استفاده از هنر نقاشی برای حفظ حافظه فرهنگی و معرفی میراث الجزایر است. این دو هنرمند در آثار خود سفری بصری به مناطق مختلف کشور ارائه می‌دهند؛ جایی که لباس‌های سنتی در کنار نمادهای میراثی در یک نگاه هنری معاصر قرار می‌گیرند.

 

«ستندسازی میراث الجزایر با قلم نقاشی معاصر»

هنرمند نقاش سعیده بوسکین، فارغ‌التحصیل مدرسه ملی هنرهای زیبا، تأکید کرد که حضور او در این نمایشگاه در چارچوب همکاری هنری با عالیه عداي و تحت عنوان «دوگانگی رنگ» است؛ تجربه‌ای که هدف آن تلفیق دو دیدگاه هنری متفاوت است که در عشق به میراث و هویت مشترک می‌شوند.

او توضیح داد که در آثار خود موضوعات متنوع مرتبط با فرهنگ الجزایری را انتخاب می‌کند و کارهایش تنها به لباس‌های سنتی محدود نمی‌شود، بلکه صنایع دستی مانند سفالگری، بافندگی، فرش‌بافی و دیگر میراث‌های فرهنگی را نیز شامل می‌شود که غنای فرهنگ الجزایر را نشان می‌دهند.

او افزود که امضای هنری‌اش در استفاده از عناصر واقعی در داخل تابلوهاست؛ مانند تکه‌های پارچه و زیورآلات سنتی، همراه با استفاده از تکنیک «ریلیف» (برجسته‌کاری) که به اثر بعدی سه‌بعدی می‌دهد و مفهوم را واقعی‌تر نشان می‌دهد.

 

زن طوارق و لباس تلمسانی

از جمله تابلوهایی که سعیده بوسکین ارائه کرده، اثری است که زن طوارق(یک قوم بومی در مناطق صحرایی شمال آفریقا از جمله جنوب الجزایر، لیبی، مالی و نیجر) را در حالی نشان می‌دهد که ساز «امزاد» را در دست دارد؛ سازی سنتی که در منطقه طوارق شناخته شده است و تنها زنان آن را می‌نوازند.

او همچنین آثاری برای نمایش زیبایی لباس تلمسانی و زیورآلات سنتی آن ارائه کرده که ویژگی زنان غرب الجزایر است، با تمرکز بر جزئیات دقیق جواهرات و زیورهایی که زنان استفاده می‌کنند؛ زیرا هر منطقه ویژگی خاص خود را در پوشش و زینت دارد.

او همچنین تابلویی از رسم قدیمی «قردون» ارائه کرده است؛ رسمی که زنان برای صاف کردن مو از آن استفاده می‌کردند، در تلاشی برای ثبت بخشی از میراث شفاهی و فرهنگی الجزایر.

 

تنوع فرهنگی از شرق تا جنوب

سعیده بوسکین معتقد است که الجزایر دارای تنوع فرهنگی استثنایی است که آن را به قاره‌ای کوچک تبدیل می‌کند. او این تنوع را در آثار خود از طریق نمایش لباس‌ها، آداب و رسوم مناطق مختلف کشور بازتاب داده است؛ از «ملحفه شاویا» در شرق الجزایر تا لباس‌های مرکز و جنوب، و سایر سبک‌های سنتی هر منطقه.

او تأکید کرد هدف این آثار نشان دادن غنای فرهنگی و تمدنی الجزایر و معرفی زیبایی این تنوع به مخاطبان است؛ تنوعی که یکی از مهم‌ترین عناصر هویت ملی به شمار می‌رود.

 

دیدار هنری میان شرق و غرب جهان عرب

از سوی دیگر، هنرمند و صنعتگر سوری عالیه عدای، که مادرش یک مبارز الجزایری است، توضیح داد که آثارش از تعامل فرهنگی میان شرق و غرب جهان عرب الهام گرفته شده‌اند.

او گفت نخستین اثرش با عنوان «الجزایر» است که در آن نمادهایی از سراسر کشور را از طریق نمایش لباس‌های سنتی مختلف به تصویر کشیده است؛ از جمله «جبّه قسنطینیه»، «کراکوی پایتخت» و «جبّه کابلیه». او در پس‌زمینه آثارش از نقوش هندسی اسلامی استفاده کرده که بعد زیبایی‌شناختی و میراثی به کار می‌دهد.

او تأکید کرد که تزئینات (نقوش) محور اصلی آثارش هستند و به جزئیات لباس‌ها، زیورآلات و عناصر معماری توجه ویژه دارد. همچنین رنگ‌ها را بر اساس دیدگاه هر اثر انتخاب می‌کند و از رنگ‌های زنده مانند قرمز، نارنجی و سبز استفاده می‌کند تا به تابلو انرژی و زندگی ببخشد.

او همچنین گفت «جبّه قسنطینیه» یکی از لباس‌هایی است که بیشترین توجه او را جلب کرده و آن را در یکی از آثارش در کنار دری الهام‌گرفته از معماری تلمسان به تصویر کشیده تا وحدت میراث الجزایر با وجود تنوع جغرافیایی آن را نشان دهد.

 

تابلوی مشترک برای صیانت وحدت فرهنگی الجزایر

این نمایشگاه همچنین شامل یک اثر گروهی است که توسط دو هنرمند همراه با هنرمند امینه حسین خلق شده است. در این اثر، تئاتر «محی‌الدین بشطارزی» به‌عنوان یکی از مهم‌ترین نمادهای فرهنگی الجزایر به تصویر کشیده شده است.

این تابلو ترکیبی از سنت‌ها و آداب و رسوم مناطق مختلف الجزایر را نشان می‌دهد؛ از شرق، غرب، مرکز و جنوب، از جمله رقص‌های طوارق، جشن‌های «سبیبه»، رقص زنان پایتخت، و همچنین موسیقی‌های «حوزی» و «مالوف». این اثر در نهایت تصویری هنری از غنای فرهنگی و تنوع گسترده الجزایر ارائه می‌دهد.