مرکز خبر- شماری از شهروندان هرات روز پنج‌شنبه ٢١ خردادماه، در اعتراض به بازداشت زنان و دختران توسط طالبان در برابر دفتر والی این گروه تجمع کردند. به گفته منابع محلی، معترضان با سر دادن شعار «ژن، ژیان، ئازادی» خواستار پایان بازداشت‌های خودسرانه و توقف فشارهای فزاینده علیه زنان شدند؛ اما این تجمع نیز همانند بسیاری از اعتراض‌های مدنی در افغانستان با واکنش خشونت‌آمیز نیروهای طالبان مواجه شد.

منابع محلی گزارش داده‌اند که این تجمع حوالی ساعت چهار بعدازظهر آغاز شد و حدود ۳۰ نفر در آن حضور داشتند. معترضان تلاش داشتند صدای اعتراض خود را نسبت به بازداشت زنانی که در روزهای اخیر هدف اقدامات طالبان قرار گرفته‌اند، به گوش مقام‌های این گروه برسانند؛ اما نیروهای طالبان با شلیک هوایی و ایجاد فضای رعب و وحشت، تجمع را متفرق کردند.

این رویداد در حالی رخ می‌دهد که زنان افغانستان از حق آموزش و حضور در مدارس محروم شده‌اند و سیاست‌های محدودکننده طالبان همچنان ابعاد گسترده‌تری به خود می‌گیرد.

 

استقرار نیروهای مسلح برای مقابله با اعتراضات

به گفته شاهدان، طالبان از ساعات پیش از آغاز تجمع، نیروهای خود را همراه با تجهیزات نظامی در نقاط مختلف شهر هرات مستقر کرده بود. این اقدام هم‌زمان با فراخوان‌های مردمی برای برگزاری اعتراض علیه بازداشت زنان صورت گرفت و نشان می‌داد که طالبان از گسترش اعتراضات عمومی نگران است.

شاهدان می‌گویند حضور گسترده نیروهای مسلح در خیابان‌های شهر، فضای امنیتی سنگینی ایجاد کرده بود و معترضان از همان آغاز با تهدید و فشار نیروهای طالبان مواجه بودند.

 

تکرار سرکوب در هرات

این نخستین بار نیست که طالبان اعتراضات مردمی در هرات را با خشونت پاسخ می‌دهد. تنها چند روز پیش نیز شماری از ساکنان منطقه جبرییل هرات در واکنش به بازداشت زنان و دختران تجمع اعتراضی برگزار کرده بودند که آن اعتراض نیز با تیراندازی نیروهای طالبان سرکوب شد.

فعالان حقوق بشر می‌گویند برخورد خشونت‌آمیز طالبان با تجمعات مسالمت‌آمیز نشان‌دهنده ادامه سیاست سرکوب هرگونه صدای مخالف در افغانستان است؛ سیاستی که به‌ویژه زنان را هدف قرار داده و عرصه‌های اجتماعی، آموزشی و شغلی را بیش از پیش بر آنان تنگ کرده است.

 

نزدیک به ۱۸۰۰ روز محرومیت از آموزش

سرکوب اعتراضات زنان در حالی ادامه دارد که افغانستان همچنان تنها کشوری در جهان است که دختران را از تحصیل در مقاطع متوسطه و عالی محروم کرده است. نزدیک به ۱۸۰۰ روز از بسته شدن دروازه‌های مکاتب به روی میلیون‌ها دختر افغان می‌گذرد؛ محرومیتی که آینده یک نسل را تحت تأثیر قرار داده و بارها با انتقاد نهادهای بین‌المللی روبه‌رو شده است.

در این مدت، طالبان نه‌تنها حق آموزش دختران را سلب کرده، بلکه محدودیت‌های گسترده‌ای بر حضور زنان در دانشگاه‌ها، اداره‌های دولتی، سازمان‌های غیردولتی، فعالیت‌های اجتماعی و حتی رفت‌وآمد آنان اعمال کرده است. بسیاری از ناظران این سیاست‌ها را نمونه‌ای آشکار از تبعیض سیستماتیک و حذف زنان از عرصه عمومی می‌دانند.

 

افزایش نگرانی‌ها از تشدید فشار بر زنان

هم‌زمان با افزایش بازداشت زنان در شهرهای مختلف افغانستان، نگرانی‌ها درباره تشدید فشارها بر زنان و دختران نیز رو به افزایش است. فعالان مدنی هشدار می‌دهند که ادامه بازداشت‌های خودسرانه، سرکوب اعتراضات و محرومیت طولانی‌مدت زنان از حقوق اساسی، افغانستان را بیش از پیش در مسیر نقض گسترده حقوق بشر قرار داده است.

با وجود تهدیدها و سرکوب‌های مکرر، اعتراضات پراکنده در هرات و دیگر شهرها نشان می‌دهد که بخشی از جامعه افغانستان همچنان در برابر سیاست‌های محدودکننده طالبان سکوت نکرده و خواستار بازگرداندن حقوق بنیادین زنان و دختران است.