تخریب میراث چند هزار ساله عفرین؛ تپه انداره در معرض غارت و نابودی

تپه باستانی انداره در عفرین، با آثاری از دوره‌های هوری، هیتی، میتانی، بیزانس و اسلامی، از مهم‌ترین محوطه‌های تاریخی این منطقه است؛ اما حملات، غارت و تخریب آثار پس از اشغال عفرین، بخش‌هایی از این میراث چند هزار ساله را در معرض نابودی قرار داده است.

مرکز خبر- تپه انداره یکی از مناطق تاریخی و باستانی عفرین، در روژاوای کوردستان به شمار می‌رود. این تپه به‌ویژه به دلیل وجود یک معبد باستانی که قدمت آن به دوره هیتی‌ها نسبت داده می‌شود، شناخته شده است. تپه انداره در منطقه کوهستان کُرمِنج و در نزدیکی روستای انداره قرار دارد. این تپه حدود ۳ تا ۶ کیلومتری جنوب مرکز شهر عفرین واقع شده و رودخانه عفرین از سمت غرب آن عبور می‌کند.

در بخش‌های روی زمین و زیر سطح تپه، آثار مهمی از دوره‌های مختلف تاریخی یافت شده است. این محوطه باستانی از دو بخش تشکیل شده و تاکنون بیشتر کاوش‌های باستان‌شناسی در لایه‌های بالایی آن انجام شده است. در جریان این کاوش‌ها، آثار تاریخی متعددی متعلق به دوره‌های هوری‌ها، هیتی‌ها، بیزانس، ایرانیان و دوره اسلامی کشف شده است.

یافته‌های باستان‌شناسی نشان می‌دهد تاریخ سکونت در انداره به دوره‌های بسیار قدیمی‌تری بازمی‌گردد و پیشینه این منطقه تا فرهنگ تل حلف در عصر مس ادامه دارد. همچنین گفته می‌شود شهر باستانی در بخش زیرین این تپه بنا شده است.

 

 

معبد باشکوه به‌جامانده از دوره هیتی‌ها

گمان می‌رود معبد موجود در تپه انداره بین قرن‌های سیزدهم تا هشتم پیش از میلاد و در دوره‌های هیتی و میتانی ساخته شده باشد. این معبد باشکوه که احتمال می‌رود در حدود سال ۱۳۰۰ پیش از میلاد و در دوره هیتی‌ها ساخته شده باشد، با سنگ‌های بازالت تراش‌خورده و مجسمه‌ها تزئین شده است.

در اطراف تپه نیز دیوارهای دفاعی و راهروهایی وجود داشته که مناطق مسکونی را به یکدیگر متصل می‌کردند. اگرچه مشخص نیست این معبد دقیقاً برای کدام ایزد ساخته شده، اما بسیاری از آثار کشف‌شده در اطراف آن نشان می‌دهند که احتمالاً معبدی برای ایشتار، الهه باروری، عشق و جنگ بوده است.

 

 

تخریب و غارت آثار تاریخی

این معبد تاریخی در جریان حمله و اشغال عفرین توسط ترکیه و گروه‌های مسلح وابسته به آن در ژانویه ۲۰۱۸، هدف بمباران قرار گرفت و بخشی از بنا و میراث تاریخی آن آسیب دید.

پس از اشغال عفرین، گروه‌های مسلح مستقر در منطقه و دولت ترکیه، به گفته منابع محلی، اقدام به غارت یا تخریب عمدی بسیاری از آثار و بقایای تاریخی کردند. تخریب‌های صورت‌گرفته در تپه انداره، نگرانی‌ها درباره حفظ میراث تاریخی و فرهنگی چند هزار ساله این منطقه را افزایش داده است.