هراس طالبان از صدای زنان؛ لغو ناگهانی غرفههای زنان در نمایشگاه کابل با تهدید مسلحانه
اقدام طالبان در ممانعت از حضور زنان صنعتپیشه در نمایشگاه کابل و ایجاد فضای نظامی، بار دیگر ابعاد تضییع حقوق و سرکوب ساختارمند زنان در افغانستان را آشکار کرد.
بهاران لهیب
کابل- روزنههایی که در این سالها برای زنان افغانستان ایجاد شده است، شامل سهمگرفتن در بخش تجارت، تولید صنایع دستی، هنر نقاشی و رسامی و تولید و تهیه مواد غذایی میشود. زنان فعال در این عرصهها، سالانه سه یا چهار بار و به مناسبتهای خاص، نمایشگاههایی برگزار میکنند تا هنر و محصولات خود را به نمایش بگذارند.
این نمایشگاهها در محلهای مختلف برگزار میشوند و شهروندان افغانستان، بهویژه زنان، برای بازدید از آنها حضور مییابند.
نمایشگاه از ۱۴ تا ۱۸ عقرب ۱۴۰۵ در بادامباغ کابل برگزار شد. به گفته زنان صنعتپیشه، پیش از برگزاری نمایشگاه به آنان نیز گفته شده بود که میتوانند محصولات خود را به نمایش بگذارند؛ اما یکی دو روز پیش از افتتاح نمایشگاه، به زنان تجارتپیشه اجازه داده نشد غرفههای خود را برپا کنند. افراد امر به معروف به آنان گفته بودند: «امر امیرالمؤمنین، هیبتالله، این است که زنان نمیتوانند محصولات خود را به نمایش بگذارند.»
ما به دیدن این نمایشگاه رفتیم تا با زنانی از ولایتهای مختلف ملاقات کنیم و در کنار دیدن محصولات شان، از وضعیت ولایتهای آنان نیز آگاه شویم. ما همراه با چند زن دیگر که برای بازدید آمده بودند، توسط چند مامور امر به معروف در دروازه ورودی بادامباغ متوقف شدیم. تمام جادههایی که به بادامباغ منتهی میشد، چهره نظامی به خود گرفته بود. هنگام بازگشت، وقتی درباره این وضعیت پرسوجو کردیم، یکی از شاهدان محل گفت: «چون ورود زنان را ممنوع ساختهاند، ترس دارند که مبادا اعتراضی از سوی آنان صورت بگیرد؛ به همین دلیل، از قبل آمادگی گرفتهاند.» مردم محل میگفتند: «طالبان با این همه حضور نظامی در محل، طوری رفتار میکنند که گویی برای فتح کشور یا مقابله با جنگ آمادگی گرفتهاند، نه برای مقابله با چند زنی که فقط چند پلاکارد با خود حمل خواهند کرد.»
برای معلومات بیشتر درباره این موضوع، به سراغ سوفیا صفی رفتیم که در یکی از بازارهای کابل مصروف تولید لباسهای زنانه و لباسهای خاص وطنی است رفتیم. سوفیا دکان نهچندان بزرگی در گوشهای از یکی از بازارهای شلوغ کابل دارد. در داخل دکان، سه نفر همراه با خودش مصروف فعالیت بودند.
سوفیا برای ما گفت: «من قبلاً استاد در یکی از دانشگاههای کابل بودم و علوم ساینس تدریس میکردم. با روی کار آمدن طالبان، شغلم را از دست دادم و حالا با دختر بزرگم و با سرمایه بسیار کم، کار را شروع کردیم. امروز با خود ۲۰ زن دیگر را داریم که در منزلهای شان کار میکنند.» سوفیا اشاره کرد: «هفته گذشته رفتیم تا غرفههایی را که برای ما در نظر گرفته شده بود، تحویل بگیریم؛ اما وقتی به دروازه ورودی بادامباغ رسیدیم، دیدیم که همه زنانی که حدود ۶۰ الی ۷۰ تن میشدیم، جمع شدهاند و اجازه ورود ندارند. وقتی وضعیت را جویا شدم، دریافتم که ما زنان این بار اجازه نداریم محصولات خود را به فروش برسانیم. با تهدید و زور اسلحه، ما را از محل متفرق کردند.»
از روزی که به زنان اجازه ورود به نمایشگاه داده نشد تا زمان ختم آن، هر روز دکان سوفیا و سایر زنانی که دکانهای علنی در کابل دارند، مورد تعقیب قرار گرفته است؛ زیرا هرازگاهی افراد امر به معروف برای دانستن موضوعاتی که مبادا این زنان دست به اعتراض بزنند، به دکانهای آنان میآیند و ساعتها در داخل دکانها میمانند.
به گفته سوفیا: «طالبان به شدت از به پا خاستن زنان افغانستان ترس دارند؛ به همین دلیل، اکثر اوقات به خشونت متوسل میشوند. بناً، ما تصمیم داشتیم اعتراض کنیم؛ ولی تحت تعقیب هستیم. در کنار ما، به خانوادههای ما نیز آسیب میزنند. موفق نشدیم که صدای خود را بلند کنیم؛ اما مطمین هستم که روزی با همین دستان زنان، گلوی دولت مستبدشان خفه میشود.»