SERGOL FAHARİ

Mahabad – Rojhilat Kürdistan’ın Mahabad kentinde neşeli müziklerin sesi fuar alanını dolduruyor, ancak kentin bir zamanlar iğne atsan yere düşmeyecek kadar kalabalık olan bu tanıdık köşesinde, Sonbahar Fuarı’na gelen alıcı ve ziyaretçi sayısı oldukça az. Fuarda giyim, çanta, ayakkabı ve kırtasiye malzemelerinden çiçek ve bitkilere, gıda ürünlerinden geleneksel yiyeceklere kadar çok çeşitli ürünler yer alıyor. İran’ın farklı eyaletlerinden getirilen el sanatları ve hediyelik eşyaların bulunduğu stantlar da fuara farklı bir renk ve atmosfer katıyor.

Fuardaki hareketlilik giderek azalıyor

Rengarenk ürünlerin sergilendiği fuarda, birkaç yıldır ekonomik sorunlar ve ceplerin boşalması nedeniyle pazar ve mevsimlik fuarlardaki hareketlilik giderek azalıyor. Bu yıl ise stant sayısının fazla olması ve kira bedellerinin yüksekliği, işletme sahiplerini endişelendiriyor. Satıcıların önemli bir bölümünü kadınlar oluştururken, kendi işini yürüten kadınların yanı sıra yalnızca satış yapan kadınlar da fuarda yer alıyor. Kadın stant sahipleri daha çok elbise, takı, mum ve heykel gibi el sanatlarının yanı sıra salça, nar suyu, zeytin, pestil ve benzeri el yapımı gıda ürünlerinin satışını yapıyor.

Bu stantlardan birinde satış yapan Delniya K., “En küçük stantların kirası 20 milyon tümenden başlıyor ve gıda ürünleri dışında çoğu stant sahibi kira parasını bile zar zor çıkarıyor. İnsanlar çoğunlukla sadece bakıyor, fiyat soruyor ve gidiyor. Kadınlar daha çok birlikte stant kiralıyor ya da büyük stantların küçük bir bölümünü kiralıyor” diyor.

Fuarın başka bir köşesinde küçük bir stant kiralayan birkaç kadın ise bu fuarı hala bir umut ışığı olarak görüyor. İçlerinden biri, “El sanatları üretiyoruz. Sabit bir yerimiz olmadığı için bizi tanıyan müşteriler sınırlı. Her yıl bu fuarlar aracılığıyla daha fazla müşteri buluyor ve yıl boyunca sipariş alıyoruz. Eskiden insanlar bir mum, bileklik ya da el yapımı çanta alabiliyordu, ancak şimdi o küçük bir parça bile onlar için zor” diye belirtiyor.

Ziyaretçilerin gözünden bakıldığında da bu fuarlar hala ilgi çekici. Giyim, ayakkabı ve kırtasiye stantları diğer stantlara göre daha tenha görünse de el yapımı ürünler ve geleneksel yiyecekler, ziyaretçileri stantların önünde biraz daha fazla durmaya ve incelemeye yöneltiyor.

‘Fiyatlar yüksek ve eskisi gibi alışveriş yapmak imkansız’

Fuarı ziyaret edenlerden biri olan Halime C., “Burada her yıl yeni ve farklı şeyler görüyoruz. Bunlar kendi kentimizde daha az bulunuyor. Fiyatlar yüksek ve eskisi gibi alışveriş yapmak imkansız, ancak bazı yeni tatları denemek yine de güzel” ifadelerinde bulunuyor.

Geleneksel yiyeceklerin, el sanatlarının, rengarenk ürünlerin ve diğer ürünlerin arasında Sonbahar Fuarı, bugünlerdeki piyasanın bir görüntüsünü sunuyor; ürünlerle dolu vitrinler ve çoğunlukla izleyici olan insanlar. Tüm sorunlara rağmen Sonbahar Fuarı, özellikle kadın stant sahipleri için mevsimlik bir pazarın ötesinde, yeni müşteriler bulma ve ekonomik koşulların zorlaştığı, sürdürülmesi her geçen gün daha da güçleşen işlerini belki de ayakta tutma fırsatı olmaya devam ediyor.

Sonbahar Fuarı, 2 Ekim’e kadar Mahabad’daki Mader Meydanı’nda bulunan Millet Parkı’nda açık olacak.