Haber Merkezi- Taliban’ın Herat’ta kadınlara yönelik gözaltı operasyonları, Afganistan içinde ve dışında geniş tepkilere yol açtı. Kadın hakları savunucuları, Afgan öğrenciler ve sivil toplum temsilcileri, kadınların temel hak ve özgürlüklerine yönelik baskılara karşı dayanışma çağrısı yaparak gözaltına alınan kadınların derhal serbest bırakılmasını istedi.

İranlı kadınlardan Afganistanlı kadınlarla dayanışma

Almanya’da faaliyet gösteren “Jin, Jiyan, Azadî” Derneği üyeleri, düzenledikleri haftalık protesto eylemlerinde Afganistanlı kadınlarla dayanışma mesajı verdi. Eylemde, Taliban yönetimi altında eğitim, çalışma ve toplumsal yaşama katılım gibi temel haklardan mahrum bırakılan kadınların mücadelesine dikkat çekildi.

Dijital medya üzerinden de çok sayıda İranlı kadın hakları ve insan hakları savunucusu Afgan kadınlara destek açıklamalarında bulundu. Aktivistler, İran ve Afganistan’daki kadınların mücadelelerinin ortak olduğunu vurgulayarak “Jin, Jiyan, Azadî” sloganlarına destek verdi.

Yayımlanan mesajlarda, Afgan kadınlarının eğitim, çalışma ve kamusal yaşama katılma hakkı için yürüttüğü mücadelenin, cinsiyet temelli ayrımcılığa karşı verilen küresel mücadelenin bir parçası olduğu belirtildi. Aktivistler ayrıca uluslararası toplumu Afganistan’daki kadınların durumuna daha fazla duyarlılık göstermeye çağırdı.

İran’daki Afganistanlı öğrencilerden tepki

İran’da yaşayan Afganistanlı öğrenciler de yayımladıkları açıklamalarla Herat’taki gözaltıları kınadı. Öğrenciler, Afganistanlı kadınlarının yaklaşık beş yıldır eğitim, çalışma, seyahat özgürlüğü ve toplumsal yaşama katılım haklarından mahrum bırakıldığını belirterek son gözaltıların Taliban’ın baskıcı politikalarının yeni bir göstergesi olduğunu ifade etti.

Öğrenciler, uluslararası kuruluşlara sessizliği sonlandırma ve Afganistanlı kadınlarını desteklemek için somut adımlar atma çağrısında bulundu.

Protestolar Herat’tan Avrupa’ya yayıldı

Son günlerde dünyanın farklı kentlerinde Herat’taki kadınlarla dayanışma amacıyla protesto gösterileri düzenlendi. Afganistanlılar ve kadın hakları savunucuları İran, Pakistan, Almanya, Fransa, İtalya, İspanya ve Kanada’da gerçekleştirdikleri eylemlerde gözaltına alınan kadınların serbest bırakılmasını talep etti.

Gösterilerde eğitim hakkı, çalışma hakkı, sivil özgürlükler ve keyfi gözaltıların sona erdirilmesi yönünde sloganlar atıldı. Katılımcılar ayrıca Afganistan’da “cinsiyet apartheidi”nin tanınmasını ve Taliban üzerindeki uluslararası baskının artırılmasını istedi.

Gözaltılar protestoların fitilini ateşledi

Tepkilerin ardından yayımlanan raporlarda, 6 ve 7 Haziran tarihlerinde Herat’ta en az 30 kadının gözaltına alındığı belirtildi. İddialara göre Taliban’ın “İyiliği emretme kötülükten sakındırma” birimleri, söz konusu kadınları kıyafet kurallarına uymadıkları gerekçesiyle gözaltına aldı.

Bu gelişme, aileler ve kadın hakları savunucuları arasında büyük endişe yaratırken kısa sürede Afganistan’daki sivil protestoların temel gündemlerinden biri haline geldi.

Müdahalelerde ölü ve yaralılar var

Gözaltılara tepki olarak Herat’ta en az iki protesto gösterisi düzenlendi. İlk gösteride kadınlar ve erkekler “Eğitim, iş, özgürlük” sloganlarıyla gözaltındaki kadınların serbest bırakılmasını talep etti.

Ancak protestoların Taliban güçleri tarafından sert şekilde dağıtıldığı bildirildi. İnsan hakları örgütleri ve Birleşmiş Milletler’in açıklamalarına göre müdahaleler sırasında en az iki kişi, aralarında bir çocuğun da bulunduğu kişiler yaşamını yitirirken, 20’den fazla kişi yaralandı.

Dayanışma büyüyor

Yoğun baskı ve müdahalelere rağmen kadınların mücadelesi sürüyor. İranlı kadınların, insan hakları aktivistlerinin ve İran’da yaşayan Afganistanlı öğrencilerin desteği, Taliban’ın kadınlara yönelik politikalarına karşı sınırları aşan bir dayanışma ağının oluştuğunu gösteriyor.

Aktivistler, Afganistanlı kadınlarının eğitim, çalışma, özgürlük ve toplumsal yaşama eşit katılım mücadelesinin sessizlik içinde bırakılmaması gerektiğini vurgularken, Herat’ta yükselen sesin bugün Tahran’dan Berlin’e, Paris’ten Toronto’ya kadar birçok kentte yankı bulduğunu ifade ediyor.