AYA İBRAHİM

Sudan - Sudan’da 15 Nisan 2023’te Sudan ordusu ile Hızlı Destek Kuvvetleri arasında başlayan çatışmalar, eğitim sektörünü derinden etkileyerek altyapıyı zayıflattı ve yüz binlerce öğrencinin geleceğini riske attı. Öğrenciler, eğitim süreçlerinin devamını zorlaştıran ve akademik hayatı kesintiye uğratan ciddi zorluklarla karşı karşıya kaldı.

Tüm bu olumsuz koşullara rağmen, eğitim sisteminin işleyişini sürdürmek, okul takvimine uygun şekilde derslerin devamını sağlamak ve sınavları planlanan tarihlerde yapmak için çalışmalar devam ediyor. Bu kapsamda 13 Nisan’da 560 bin öğrenci, üniversiteye giriş niteliği taşıyan ortaokul bitirme sınavlarına girdi. Bu sınav, çatışmanın başlamasından bu yana düzenlenen üçüncü oturum oldu ve tüm zorluklara rağmen eğitim hakkının sürdürülmesi yönündeki çabayı gösterdi.

Zor koşullarda eğitim      

Eğitim sürecinin devamına ilişkin olarak öğretmen Maria Ahmed Osman, ülkedeki çatışma nedeniyle eğitim sektörünün son üç yıldır önemli zorluklarla karşılaştığını söyledi. Elektrik kesintilerinin öğrenciler ve öğretmenler için en önemli engeller arasında yer aldığını kaydeden Maria Ahmed Othman, bununla birlikte, çevresel koşullar göz önüne alındığında durumun nispeten daha iyi olduğunu ifade ederek, öğrencilerin bu zorluklara uyum sağlama ve bunların üstesinden gelme becerilerini vurguladı.

Kriz eğitim alt yapısının çökmesine neden oldu

Milyonlarca çocuğun eğitim hakkından mahrum kaldığı, binlerce okulun yıkıldığı ya da yerinden edilmiş kişiler için barınma alanlarına dönüştürüldüğü tahmin ediliyor. Ülkenin büyük bölümünde eğitim aksarken, çatışmanın başlangıcından bu yana Sudan eğitim sistemini gözlemleyenler, sektörün “benzeri görülmemiş bir kriz” yaşadığına dikkat çekiyor. Bu kriz, eğitim altyapısının çökmesi, milyonlarca çocuğun okula erişememesi, çok sayıda öğretmen ve öğrencinin yerinden edilmesi ve alternatif eğitim imkanlarının sınırlı olmasıyla karakterize ediliyor. Buna rağmen gözlemciler, eğitim sürecini sürdürmek ve devam ettirmek için ciddi girişimlerde bulunulduğunu, tüm zorluklara rağmen öğrencilerin eğitim hakkının korunmaya çalışıldığını ifade ediyor.

‘Çatışma nedeniyle sınav öncesi dönemde eğitimine devam edemedi’

Bu yıl ortaokul sınavlarına girmeyi başaran öğrenci Imtinan Ahmed Mohamed, “Ailem ve ben, güvenlik ve eğitim arayışı içinde Kuzey Darfur’daki El Faşer’den kaçtık. Kuzey Eyaleti’ne yerleştiğimiz süreçte yağmalara ve katliamlara maruz kaldık” dedi. Çatışma nedeniyle sınav öncesi dönemde eğitimine devam edemediğini kaydeden Imtinan Ahmed Mohamed, buna rağmen lise bitirme sınavına girmek zorunda kaldığını aktardı. Yerinden edildiği bölgede kendisine destek olanlara minnettarlığını ifade eden Imtinan Ahmed Mohamed, “Okul yönetimi beni sıcak bir şekilde karşıladı ve onların sayesinde diploma sınavına girebildim” diye belirtti.

Öğretmen Zainab Mohammed Saleh ise, son yıllarda eğitim sürecinin dördüncü yılına giren çatışma nedeniyle zorlu koşullarla karşı karşıya kaldığını söyleyerek, en büyük zorluğun öğrencilerin psikolojik istikrarsızlığı olduğunu, bunun da sınav performanslarını ve hazırlık süreçlerini olumsuz etkilediğini dile getirdi. Zorluklara rağmen herkesin bu koşullarla mücadele ettiğini ve bir şekilde üstesinden gelmeye çalıştığını vurgulayan Zainab Mohammed Saleh, 2024 mezun sınıfının en çok etkilenen grup olduğunu ve sınav sonuçlarının beklentilerin altında kaldığını kaydetti. Birçok eyaletin müfredatı tamamlayamadığını ya da yıl boyunca gerekli ders içeriklerini işleyemediğini söyleyen Zainab Mohammed Saleh, bunun öğrencilerin hazırlık düzeyini ve genel performansını doğrudan etkilediğini açıkladı.