Haber Merkezi- Dünya genelinde çocukların aşılanma oranlarında 2025 yılında sınırlı bir iyileşme kaydedilmesine rağmen, milyonlarca çocuk önlenebilir hastalıklara karşı temel korumadan yoksun kalmaya devam ediyor. Uzmanlar, silahlı çatışmalar, uluslararası finansmandaki gerileme ve bulaşıcı hastalıkların yeniden yayılmasının küresel bağışıklama programlarını tehdit ettiğini belirtiyor.

Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) ile Birleşmiş Milletler Çocuklara Yardım Fonu'nun (UNICEF) yayımladığı son küresel bağışıklama tahminlerine göre, 2025 yılında dünya genelindeki bebeklerin yaklaşık yüzde 90'ı, yani 116 milyon çocuk, difteri, tetanos ve boğmacaya karşı uygulanan üçlü aşının en az bir dozunu aldı.

Kırılgan bir ilerleme var

Rapora göre bebeklerin yaklaşık yüzde 85'i ise önerilen üç dozluk aşı takvimini tamamladı. Bu durum, küresel aşılama kapsamının genişletilmesi yönündeki çabalarda sınırlı da olsa ilerleme kaydedildiğine işaret ediyor. Ancak uluslararası kuruluş yetkilileri, elde edilen ilerlemenin kırılgan olduğunu vurgulayarak, özellikle savaş ve siyasi istikrarsızlıktan etkilenen ülkelerde sağlık sistemlerinin karşı karşıya olduğu krizler nedeniyle son yıllarda elde edilen kazanımların geri dönebileceği uyarısında bulundu.

Aşılanmamış çocuklar çatışma bölgelerinde

UNICEF Küresel Bağışıklama Birimi, mevcut iyileşmenin “son derece kırılgan” olduğunu belirterek, hiç aşı yaptırmamış çocuk sayısının 2024'te 14.2 milyondan 2025'te 13.5 milyona gerilediğini açıkladı. Ancak bu rakamın, 2030 yılına kadar 2019 seviyesine kıyasla aşısız çocuk sayısını yarıya indirme hedefine ulaşılması için gereken seviyenin yaklaşık 4 milyon üzerinde olduğu ifade edildi. Dünyadaki aşılanmamış çocukların yarısından fazlasının Suriye, Yemen, Sudan ve Filistin gibi silahlı çatışma veya güvenlik krizi yaşayan ülkelerde bulunduğu kaydedildi. Söz konusu ülkeler küresel doğumların yalnızca yaklaşık üçte birini oluşturmasına rağmen, savaşların çocuklara ulaşmayı ve temel sağlık hizmetlerini sunmayı ciddi şekilde zorlaştırdığı belirtildi.

DSÖ’den uyarı

Öte yandan DSÖ, 2025 yılının başından itibaren uluslararası sağlık fonlarında yaşanan kesintilerin mevcut verilere henüz tam olarak yansımadığını, ancak özellikle dış yardıma bağımlı bölgelerde 2026 yılı aşılama programlarının geleceğine ilişkin ciddi endişeler oluşturduğunu bildirdi. DSÖ Aşılama, Aşılar ve Biyolojik Ürünler Dairesi Direktörü ise dünya genelinde bağışıklama sistemlerinde “gerçek boşluklar” oluşmaya başladığını belirterek, bunun sonuçlarının önümüzdeki dönemde bulaşıcı hastalıkların yayılma riskinin artmasıyla daha belirgin hale gelebileceği uyarısında bulundu.

Salgınlar başladı

Kuruluş, kızamık, difteri ve kolera gibi aşılarla büyük ölçüde önlenebilen hastalıklarda salgınların yeniden artmaya başladığını da açıkladı.

Halk sağlığı uzmanları, devam eden çatışmalar, finansman yetersizliği ve kriz bölgelerine erişimde yaşanan zorlukların, çocukları bulaşıcı hastalıklardan korumaya yönelik küresel çabaları tehdit ettiğini belirterek, aşılama programlarında yaşanacak olası bir gerilemenin dünya genelinde yıllar içinde elde edilen sağlık kazanımlarını riske atabileceği uyarısında bulundu.