Barış Anneleri ayrımcı yasaların kaldırılmasını istedi
İran’daki Barış Anneleri, 25 Kasım Kadına Yönelik Şiddete Karşı Uluslararası Mücadele Günü açıklamasında tam hukuki eşitlik, namus cinayetlerinin tavizsiz yargılanması ve şiddete maruz kalan kadınlar için destek merkezleri talep etti.
Haber Merkezi-İran’daki Barış Anneleri, 25 Kasım Kadına Yönelik Şiddete Karşı Uluslararası Mücadele Günü dolayısıyla yayımladığı açıklamada; kadınların özgürlük, bağımsızlık ve tercih hakkını vurgulayarak İran toplumunda kadın kırımının ve kız çocuğu katliamlarının sürmesini ayrımcı yasalar, ataerkil kültür ve iktidar kurumlarının sorumsuzluğu gibi yapısal etkenlere bağladı.
Açıklamada, 25 Kasım 1960’ta Mirabel Kardeşler’in öldürülmesine atıf yapılarak bu suçun üzerinden onlarca yıl geçmesine karşın kadına yönelik şiddetin devam ettiği, “namus”u koruma bahanesiyle kadınların katledilmesinin bazı durumlarda sıradan ve düşük maliyetli bir suça dönüştüğü ifade edildi. Metinde kadınların eş, baba, kardeş veya eski eş tarafından katledilmesine ve yakma ile ateş etme gibi yöntemlerin kullanılmasına dikkat çekildi.
‘Hukuki kısıtlamalar şiddeti güçlendiriyor’
Barış Anneleri, bu şiddetlerin yalnızca faillerin bireysel davranışlarıyla sınırlandırılamayacağını; yapısal ayrımcılığın, hukuki eşitsizliğin ve ataerkil ilişkilerin de şiddetin yeniden üretilmesinde rol oynadığını vurguladı. İslam Cumhuriyeti yasalarını eleştiren Barış Anneleri, aile, evlilik, boşanma, velayet ve bireysel bağımsızlık gibi alanlardaki hukuki kısıtlamaların kadınlara yönelik tahakküm ve şiddet zeminini güçlendirdiğini kaydetti.
Açıklamanın bir diğer bölümünde; aile içi şiddeti önlemeye dönük kapsamlı ve etkili yasaların bulunmaması, kadınların şikayetlerinin incelenmesine yönelik bağımsız mekanizmaların zayıflığı ile yeterli adli ve toplumsal desteğin eksikliği eleştirildi. Barış Anneleri ayrıca ekonomik bağımlılık, aile içi tehditler, çocukların geleceğine dair kaygılar ve utanç korkusunun kadınları şiddete katlanmaya zorlayabilen etkenler olduğunu belirtti.
Kurumlara çağrı
Şiddet ortamını terk etmek zorunda kalan kadınlar için güvenli sığınakların, uzmanlaşmış destek merkezlerinin, bağımsız hukuki ve psikolojik hizmetlerin ile ekonomik olanakların yetersizliğine işaret eden Barış Anneleri; kadın katliamlarının önlenmesinin felaket yaşanmadan önce başlaması gerektiğini ve devletin sorumluluğunun suç işlendikten sonraki cezalandırmayla sınırlı olmadığını ifade etti.
Barış Anneleri devamında; ayrımcı yasaların düzeltilmesi ve kadın-erkek tam hukuki eşitliğinin güvence altına alınması, namus katliamları ile aile içi şiddetin ciddi ve bağımsız biçimde soruşturulması, güvenli sığınaklar ve destek merkezleri oluşturulması ile şiddet ihbarlarının görmezden gelinmesine karşı sorumlu kurumların hesap vermesi taleplerini dile getirdi.
Kadınların talepleri
Barış Anneleri, açıklamasının son bölümünde kadına yönelik şiddetle mücadele için altı somut talebi sıraladı:
“*Ataerkil yasaların kaldırılması ve yerlerine kadınların ve erkeklerin tam hukuki eşitliğine dayanan yasaların getirilmesi.
*Sözde namus katliamları ve aile içi şiddet vakalarının ciddi, bağımsız ve tavizsiz biçimde incelenmesi, faillere yönelik her türlü adli hoşgörünün önlenmesi.
*Güvenli ve erişilebilir sığınakların kurulması ve sağlanması ile şiddete maruz kalan kadınlara yönelik uzmanlaşmış destek merkezlerinin açılması.
*Şiddet ortamından kurtulmak için desteğe ihtiyaç duyan kadınlara bağımsız hukuki ve psikolojik hizmetler ile ekonomik destek sağlanması.
*Şiddet uyarılarının ve ihbarlarının görmezden gelinmesi ile tehlike altındaki kadınların yardım taleplerinin ele alınması konusunda sorumlu kurumların hesap vermeye zorlanması.
*Kadınların yaşamları ve geleceklerine ilişkin güvenlik, özgürlük, bağımsızlık ve karar alma hakkının tanınması ve güvence altına alınması.”
Barış Anneleri, açıklamanın sonunda hiçbir geleneğin, kültürün, dinin ya da unvanın kadınlara yönelik şiddeti, aşağılamayı, denetimi ve katliamları meşrulaştıramayacağını vurguladı.