HABER MERKEZİ – Kürt ve Azeri idam edilenlerin aileleri yakınlarının cenazelerini teslim almayı beklerken, Urmiye’de Devrim Muhafızları’yla bağlantılı isimlerin düzenlediği belirtilen bir kültür festivali tartışma yarattı. Aktivistler, güvenlik politikalarının sürdüğü bir dönemde organize edilen festivalin, bölgedeki gerçek tabloyu görünmez kılmayı amaçladığını ifade etti.

İran’da yayımlanan festival afişine göre, “2. Soma-yi Beradost Kültür, Sanat ve Spor Festivali”nin 11-12 Haziran 2026 tarihlerinde Urmiye’ye bağlı Serv kentindeki Sîran Parkı’nda düzenlenmesi planlanıyor.

Festival afişinde İran devlet kurumları ve resmi kuruluşların logolarının yer aldığı görülürken, etkinliğin Kürt kültürünün “kontrollü ve resmi bir çerçevede yeniden sunulması” amacı taşıdığı yönündeki eleştiriler de gündeme geldi.

‘Kadınlar siyasi bir gösterinin merkezine yerleştiriliyor’

Urmiye’den aktarılan bilgilere göre festival organizatörleri, Kürt kadınlarından etkinliğe geleneksel kıyafetlerle katılmalarını istedi.

Sivil toplum aktivistleri ise bu çağrının, Kürt kadınlarının ve kültürel sembollerin siyasi amaçlarla kullanılmasının bir örneği olduğunu savundu. Aktivistler, çok sayıda kadın hakları savunucusu, kültür emekçisi ve Kürt gencinin baskı, gözaltı ve çeşitli kısıtlamalarla karşı karşıya olduğu bir dönemde yapılan bu çağrının dikkat çekici olduğunu belirtti.

‘Yas ile kutlama yan yana’

Festival hazırlıkları sürerken, son aylarda çok sayıda Kürt gencin gözaltına alındığı ya da idam edildiği hatırlatıldı. İnsan hakları savunucuları, bazı ailelerin hala yakınlarının cenazelerini teslim almayı beklediğini ve cenazelerin verilmemesi uygulamasının psikolojik baskı aracı olarak sürdürüldüğünü dile getiriyor.

Aktivistler, bu koşullarda festival ve eğlence programlarının düzenlenmesinin, bölgedeki toplumsal gerçeklik ile resmi söylem arasındaki farkı ortaya koyduğunu belirtiyor.

‘Kültür mü, meşruiyet aracı mı?’

Festivali eleştiren çevreler, organizasyonda yer alan bazı isimlerin devlet kurumlarıyla yakın ilişkiler içinde olduğunu belirtiyor. Eleştirilerde, bir yandan Kürt aktivistlere yönelik baskıların sürdüğü, diğer yandan kültürel etkinlikler aracılığıyla bölgenin normalleştiği görüntüsünün verilmeye çalışıldığı ifade ediliyor.

Yerel aktivistler, baskı ve güvenlik politikalarının gölgesinde gerçekleştirilen etkinliklerin toplumun gerçek kültürel yaşamını yansıtmadığını, aksine resmi politikaların bir parçası olarak değerlendirildiğini belirtiyor.

Boykot çağrıları yapıldı

Dijital medya ve çeşitli sivil çevrelerde festivalin boykot edilmesi yönünde çağrılar yapıldı. Çağrılarda, ailelerin yas sürecinin devam ettiği ve bölgedeki güvenlik baskısının sürdüğü bir dönemde düzenlenen etkinliklerin toplumun gerçek temsilcisi olamayacağı ifade edildi.

Aktivistler, Urmiye’de düzenlenen festivalin bir kültür etkinliğinden çok, devletin bölgedeki imajını yeniden üretmeye yönelik siyasi bir gösteri niteliği taşıdığını savunuyor. Buna göre kadınlar, kültürel değerler ve yerel semboller bu gösterinin araçları haline getiriliyor.