Haber Merkezi- Afganistan’ın Herat kentinde Taliban’ın kadınlara yönelik kıyafet denetimlerini artırdığı ve son iki gün içerisinde yaklaşık 40 genç kadının “uygunsuz örtünme” gerekçesiyle gözaltına alındığı bildirildi. Tanıklar, kent genelinde kadınların sokakta, toplu taşıma araçlarında ve kamu alanlarında durdurularak sorgulandığını belirtiyor.

Afganistan’da kadınların kıyafetine ilişkin toplumsal ve kültürel kurallar Taliban öncesinde de bulunuyordu. Ancak Taliban’ın yeniden iktidara gelmesinin ardından kadınlar kamusal alanda uzun ve bol kıyafetler giymeye zorlandı. Özellikle Herat’ta geçmişten beri yaygın olan ve vücudu tamamen örten büyük örtüler, fiilen zorunlu hale getirildi.

Daha önce de sağlık çalışanı kadınların peçe takmadıkları gerekçesiyle hastanelere alınmadığı, birçok kadının gözaltına alındığı ve sokaklarda durdurularak tehdit edildiği bildirilmişti.

‘Kadınlar araçlardan indiriliyor’

Herat’ta yaşayan gazeteci Nuşin Azimi, kentte yaşananlara bizzat tanıklık ettiğini belirterek şu ifadeleri kullandı:

“Şehir merkezinde kadınların gözaltına alınmasına tanık oldum. Bir minibüse binmek istediğimde sürücü bana büyük bir örtüm olup olmadığını sordu. Olmadığını söyleyince, Taliban güçlerinin beni araçtan indirebileceğini söyledi. Yaşlı bir kadının örtüsünün altına gizlenmemi önerdi. Ben de korktuğum için bunu yaptım. Yol boyunca Taliban’ın araçları durdurduğunu ve istedikleri şekilde giyinmediğini düşündükleri kadınları araçlardan indirdiğini gördüm. Bazıları ağlıyor, bazıları ise büyük korku yaşıyordu. Şehirde yoğun bir korku atmosferi vardı.”

Nuşin Azimi, birçok kadının günlük işlerini yapmak için bile evden çıkmaya çekindiğini belirterek, “Kadınlar artık dışarı çıktıklarında gözaltına alınıp alınmayacaklarını bilmiyor. Bu durum kadınların toplumsal yaşamdan çekilmesine yol açıyor” dedi.

‘Kadınlar korku içinde yaşıyor’

Kentteki uygulamaların kadınlar üzerinde ağır psikolojik etkiler yarattığını vurgulayan Nuşin Azimi, birçok kadının Taliban güçlerinden saklanmaya çalıştığını ifade etti ve “Kadınlar sürekli tedirgin. Bazıları ağlıyor, bazıları görünmemeye çalışıyor. Sürücüler kadınları dikkatli olmaları konusunda uyarıyor. İnsanlar yaşananlardan rahatsız ancak olası sonuçlardan korktukları için sessiz kalıyorlar” diye konuştu.

Uluslararası topluma çağrı

Nuşin Azimi, uluslararası insan hakları kuruluşlarına ve dünya kamuoyuna çağrıda bulunarak Afgan kadınlarının yaşadıklarının görmezden gelinmemesi gerektiğini söyledi. Nuşin Azimi “Afganistan’daki kadınlar, özellikle Herat’taki kadınlar çok zor koşullarda yaşıyor. Güvenlik içinde, onurlu ve temel haklara sahip bireyler olarak yaşamak onların da hakkıdır. İnsan hakları kuruluşları Afgan kadınlarının sesini duymalıdır” şeklinde konuştu.

Protestolara ateşle müdahale

Herat’ta son günlerde kadınların gözaltına alınacağı korkusuyla sokakların boşaldığı yönünde çok sayıda haber yayımlanmıştı. Ancak bugün kentte kadınlar ve erkeklerden oluşan bir grup protesto gösterisi düzenledi.

Yerel kaynaklara göre Taliban güçleri göstericilere ateş açtı. Müdahale sonucu en az üç kişi yaralandı. Buna rağmen protestocuların eylemlerini sürdürdüğü bildirildi.

İnsan hakları savunucuları, Taliban yönetiminin kadınlara yönelik baskılarını sistematik biçimde artırdığını ve bunun kadınların kamusal hayattan tamamen dışlanmasına yol açtığını belirtiyor.