ŞİLÊR KOYİ

Koye – Gençlerin işsizlik ve geleceğe dair belirsizlikle mücadele ettiği, üniversite mezunlarının devlet kadrolarına atanmayı beklediği bir dönemde, Güney Kürdistanlı kadınlar tarım sektöründe çalışarak kendi ekonomik bağımsızlıklarını güçlendiriyor. Tarım işçiliğine yönelen kadınlar, emekleriyle kendi gelirlerini elde ederek ekonomik yaşamda daha bağımsız bir yer edinmeye çalışıyor.

İşletme Fakültesi mezunu Xozge Fazil, herhangi bir işe alım olmadığı için tarım işçiliği yaptığını dile getirdi. Xozge Fazil, “Bugün birkaç kadınla birlikte fasulye toplamak için Koye’den Hermote köyüne geldik. Üniversiteden mezun olalı üç yıl oldu. Herhangi bir işe yerleştirilmediğim için tarım işine yöneldim. Koye’den gelen bir grup kadınla birlikte sabah erkenden, saat altıda işe geliyoruz. Bazen günlük yevmiyeyle, bazen de işin miktarına göre çalışıyoruz” dedi.

‘Devlet bize herhangi bir iş olanağı sağlamadı’

Çiftçilere kendilerine iş olanağı sağladıkları için teşekkür eden Xozge Fazil, “Üniversite eğitimimizi tamamlamış ve diplomalarımızı almış olmamıza rağmen devlet bize herhangi bir iş olanağı sağlamadı. Çiftçiler ise bize iş imkanı sundu. Burada diploması olmayan başka bir kadınla aramda hiçbir fark yok, çünkü diplomamızın bize hiçbir faydası olmadı. Bu işle ekonomik gelirimizi elde ediyoruz. Bu nedenle her gün bu tarlalara geliyoruz. Aynı zamanda çalışmak, yaşadığımız bazı psikolojik sıkıntıları da hafifletiyor. Güney Kürdistanlı gençlerin içinde bulunduğu bütün bu zorluklara rağmen işsizlik sürüyor ve yıllardır herhangi bir işe alım yapılmıyor” ifadelerinde bulundu.

Xozge Fazil, tarımla ilgili yetkililerin yurt dışından ürünleri Güney Kürdistan’a getirmesinin çiftçilere büyük zarar verdiğini ve yerli ürünlerin değerini kaybettiğini de dile getirdi. Bunun iş olanaklarının azalmasına neden olduğunu kaydeden Xozge Fazil, “Bu durumdan yine ben ve benim gibi insanlar zarar görüyoruz. Tarım işi de yapamaz hale geliyoruz. Ne yazık ki yerli ürünler ucuza satılıyor” diye konuştu.

‘Maaşlar düşük ve iş olanakları yok’

Grup halinde Koye’den fasulye toplamaya gelen kadınlardan Şemam Hemedemîn ise, “Bugün bu kadınlarla birlikte fasulye, börülce ya da nar toplamak için geliyoruz. Bazen de zeytin topluyoruz. On yılı aşkın süredir tarım işçiliği yapıyorum. Maaşlar düşük ve iş olanakları yok. Evimiz ve çocuklarımız için çalışmak, geçimimizi sağlamak zorundayız. Çünkü hayat pahalı. Özellikle şehirde su ve elektrik faturaları ile ev kiraları çok yüksek” sözleriyle yaşam şartlarının zorluklarına dikkat çekti.

Fasulye toplarken geçmiş dönemlerden de söz eden Şemam Hemedemîn, Kürt kadınlarının her zaman cesur, güçlü ve çalışkan olduğunu hatırlattı. Şemam Hemedemîn, “Kadınlar eskiden de tarım ve kırsal işlerde çalışıyordu. Biz de kendi ayaklarımız üzerinde durmalı, çalışmalı ve kimseye bağımlı olmamalıyız. Gücümüz yettiği sürece geçimimizi sağlamak için çalışmalıyız” sözlerine yer verdi.

‘Kadınların bilinçlenmesi sayesinde şiddet de azaldı’

Kadın özgürlüğü ve şiddet konusunda değerlendirmelerde bulunan çiftçi Şemam Hemedemîn, kadınların bilinçlenmesinin şiddetin azalmasında önemli rol oynadığını kaydetti. Şemam Hemedemîn, “Kürt kadınlarının çoğu özgürdür. Biz de her zaman dışarı çıkmak ve çalışmak konusunda özgürdük. Ancak bir kadının özgür olması kadar bilinç ve bilgi sahibi olması da önemli. Çünkü kadın, bu sayede onurlu bir yaşam sürebilir. Bazı şiddet olayları yaşansa da bunlar azdır. Kadınların bilinçlenmesi sayesinde şiddet de azaldı” dedi.

Çalışma mevsimlerine ilişkin de bilgi veren Şemam Hemedemîn, “Bu mevsimde işler var ve kışa kadar çalışıyoruz. Ardından kışın iki ay dinleniyor, biriktirdiğimiz ürünleri tüketiyoruz. Üçüncü aya kadar kişniş ve tere gibi ürünleri toplayıp şehirde satıyoruz. Daha sonra ilkbahar ve yaz mevsimlerinde ekime başlıyoruz. Geçimimizi bu şekilde sağlıyoruz. Umudum ve dileğim, onurlu bir şekilde çalışmak, kendi ayaklarım üzerinde durmak, işlerimi sürdürebilmek ve sağlıklı kalmak” diye konuştu.